Major Emlak Toki Emlak Dersleri

Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) Nedir?

Ülkemizde konut yapım hamlelerinin en önemli hareket noktası, yaşanan büyük depremler olmuştur. Cumhuriyetin hemen başında, 1924 yılında yaşanan deprem (Erzurum/Horasan) sonrasında, Eytam Sandığı’nın Emlak ve Eytam Bankası’na dönüştürülmesiyle (1926) devletin, yapı sektörüne ve imar faaliyetlerine fiilen destek olması kararlaştırılmıştır.

1930 yılında çıkarılan Belediyeler Kanunu ile hem sağlıklı konutların yapımı hem de kamunun konut yapımı amaçlanmıştır ve bu dönemde Ankara Belediyesi iş birliği ile memurlara konut yapımı için Bahçelievler Konut Yapı Kooperatifi kurulmuştur.

1939 yılında yaşanan ve 120.000’e yakın binanın yıkıldığı, 33.000 insanımızın hayatını kaybettiği Erzincan depremi sonrasında ülkemizde konut ve yerleşim sorunu ciddi olarak sorgulanmaya başlanmış ve 1940’larda, Ankara Saraçoğlu mahallesinin oluşturulması için Emlak ve Eytam Bankası’nın sorumluluğunda Emlak Bank Yapı Ltd. Şti kurularak 450 konut yapılmıştır.

1980’li yıllara kadar sosyal devlet anlayışı kapsamında planlı kentleşme ve kamunun toplu konut yapımıyla ilgili çeşitli faaliyetler yapılsa da tam anlamıyla başarılı olunamamış ve gecekondulaşma ülkemizin yapısal sorunlarından biri haline gelmiştir.

Kurum, 8. Cumhurbaşkanı Turgut Özal’ın talimatları ve 1984 yılında yürürlüğe giren 2985 sayılı Toplu Konut Kanunu ile özerk Toplu Konut Fonu’na haiz, Genel İdare dışında Toplu Konut ve Kamu Ortaklığı İdaresi Başkanlığı adı ile kurulmuştur.

Ancak, zaman içinde yaşanan mevzuat sorunlarıyla kurum âtıl duruma gelmiştir. 1990 yılında 412 ve 414 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameler ile Toplu Konut İdaresi Başkanlığı ve Kamu Ortaklığı İdaresi Başkanlığı şeklinde iki ayrı idare olarak örgütlenmiş, 1993 yılında da Toplu Konut Fonu’nun Genel Bütçe kapsamına alınmasıyla İdare kaynaklarının azalması, İdareyi konut üretiminden uzaklaştırmış, ülkemizin nitelikli konut ihtiyacı tam olarak karşılanamamıştır.

17 Ağustos 1999 tarihinde yaşanan Marmara depremiyle bir kez daha kamunun konut yapımındaki işlev, görev ve eksiklikleri gündeme gelmiştir.

Toplu Konut İdaresi, 2002 yılına kadar 19 yılda 43.145 konutu tamamlamış, yaklaşık 950.000 konutu kredilendirmiştir. 58. Hükümetinin yürürlüğe koyduğu Acil Eylem Planı çerçevesinde “Planlı Kentleşme ve Konut Seferberliğinin başlamasıyla TOKİ, yeni bir vizyona kavuşmuştur.

Bu kapsamda 59. Hükümet ile birlikte 28.6.2001 tarihi ve 4698 sayılı Konut Müsteşarlığının Kurulması ve Arsa Ofisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanunun yürürlükten kaldırılması üzerine Toplu Konut İdaresi, 14/8/2003 tarihli ve 25199 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Cumhurbaşkanlığının D-4-2003-1010 sayılı tezkeresi ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’na, 16/1/2004 tarihli ve 25348 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Cumhurbaşkanlığının D -1-2004-54 sayılı tezkeresi ile Başbakanlığa, 09.07.2018 tarihli ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile de Çevre ve Şehircilik Bakanlığına bağlanmıştır.

Böylelikle Kurum, şimdiye kadar linkte toki.gov.tr adresinden güncel bilgileri verilen konut üretimini ve konut finansman desteğini gerçekleştirmiştir.


Toplu Konut İdaresinin 2985 sayılı Kanunla tanımlanan/belirlenmiş görevleri şunlardır;

  • Yurt içi ve yurt dışında doğrudan veya iştirakleri aracılığıyla proje geliştirmek; konut, altyapı ve sosyal donatı uygulamaları yapmak veya yaptırmak.
  • Konut sektörüyle ilgili şirketler kurmak veya kurulmuş şirketlere iştirak etmek.
  • Konut inşaatı ile ilgili sanayii veya bu alanda çalışanları desteklemek.
  • Doğal afet meydana gelen bölgelerde gerek görüldüğü takdirde konut ve sosyal donatıları, altyapıları ile birlikte inşa etmek, teşvik etmek ve desteklemek.
  • Bakanlıkların talebi ve bağlı bulunduğu Bakanın onayı halinde talep konusu proje ve uygulamaları yapmak veya yaptırmak.
  • İdareye kaynak sağlanmasını teminen kâr amaçlı projelerle uygulamalar yapmak veya yaptırmak.
  • Devlet garantili veya garantisiz iç ve dış tahviller ile her türlü menkul kıymetler çıkarmak.
  • Ferdi ve toplu konut kredisi vermek, köy mimarisinin geliştirilmesine, gecekondu alanlarının dönüşümüne, tarihi doku ve yöresel mimarinin korunup yenilenmesine yönelik projeleri kredilendirmek ve gerektiğinde tüm bu kredilerde faiz sübvansiyonu yapmak.
  • Yurt dışından, görev alanıyla ilgili harcamalarda kullanılmak üzere Hazine Müsteşarlığının uygun görüşü üzerine kredi almaya karar vermek.
  • Konutların finansmanı için bankaların iştirakini sağlayacak tedbirleri almak, bu amaçla gerektiğinde bankalara kredi vermek, bu hükmün uygulanmasına ilişkin usulleri tespit etmek.
  • Gerektiğinde her çeşit araştırma, proje ve taahhüt işlemlerinin sözleşmeyle yaptırılmasını temin etmek.
  • Kanunlarla ve diğer mevzuatla verilen görevleri yapmak.

Başvuru Şartları
Alt Gelir Grubu Başvuru Şartları
Projeye başvuru yapabilmek için, başvuru sahibinin;

  • T.C. vatandaşı olması,
  • Projenin bulunduğu il/ilçe sınırları içerisinde 1 yıldan az olmamak koşulu ile ikamet ediyor olması veya projenin bulunduğu il nüfusuna kayıtlı olması (Şehit Aileleri, Harp ve Vazife Malulleri ile Dul ve Yetimleri kategorisinde başvuracakların en az 3 yıldır ikamet ediyor olması veya il nüfusuna kayıtlı olması gerekmektedir),
  • Toplu Konut İdaresinden konut satın almamış olması ve Toplu Konut İdaresinden konut kredisi kullanmamış olması (Şehit Aileleri, Harp ve Vazife Malulleri ile Dul ve Yetimleri kategorisi hariç),
    Kendisine eşine ve/veya velayeti altındaki çocuklara ait tapuda kayıtlı kat irtifaklı / kat mülkiyetli bağımsız bir bölümünün veya müstakil bir konutunun (tarla, bağ, bahçe, köy evi ve işyeri hariç) olmaması, (Şehit Aileleri, Harp ve Vazife Malulleri ile Dul ve Yetimleri kategorisi hariç) (Başvuru sahibinin hisseli olarak sahip olduğu gayrimenkuller hariç)
  • Başvuru tarihi itibariyle 25 yaşını doldurmuş olması (Eşi vefat etmiş olan çocuklu dul bayanlarda yaş şartı aranmamaktadır.),
  • Aylık hane halkı gelirinin, en fazla net 10.000 TL olması (Başvuru sahibinin, eşinin ve velayeti altındaki çocuklarının gıda, yol, vs. her türlü aldıkları yardımlar dahil olmak üzere toplam hane halkı aylık net gelirinin en fazla 10.000 TL olması gerekmektedir.) (İstanbul ilinde gelir şartı 11.500 TL olarak uygulanmaktadır.),
  • Bir hane halkı adına -yani kişinin kendisi, eşi ve velayeti altındaki çocukları- yalnızca bir adet başvuru yapması gerekmektedir.

Ayrıca, yukarıdaki başvuru şartlarına sahip olan;

  1. Kategori olan“Şehit Aileleri, Harp ve Vazife Malulleri ile Dul ve Yetimlerinin”,
  2. Kategori olan“En az %40 Engelli Vatandaşlarımızın”,
  3. Kategori olan “Emekli Vatandaşlar”ın,
  4. Kategori olan “Diğer alıcı adaylarının”,
    başvuruları ayrı olarak 4 kategoride kabul edilecektir.

Başvuru İçin Gerekli Belgeler

  • Başvuru sahipleri,
  • Kimlik Fotokopisi,
  • Şehit Aileleri, Harp ve Vazife Malulleri ile Dul ve Yetimleri, kredi kullanım durumuna göre T.C. Emekli Sandığından alacakları “Hak Sahipliği Belgesi”
    Engelli vatandaşlarımız, Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından verilen kimlik kartının fotokopisi veya tam teşekküllü bir devlet hastanesinden alınmış sağlık heyet raporunu (en az % 40 engelli olduğuna dair),
  • Emekli vatandaşlarımız, Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan Emekli Kimlik Belgesini veya belgesi henüz çıkmadı ise emekli olduğunu gösteren belge veya yazıyı,
    İbraz edeceklerdir.

Kura Çekilişi
Şehit Aileleri, Harp ve Vazife Malulleri ile Dul ve Yetimlerine kuraya girmeden konut alma hakkı tanınacak, ancak bu kişilerin konutları öncelikli olarak kura ile belirlenecektir.

Engelli vatandaşlarımıza konut sayısının %5’i kadar kontenjan ayrılacak ve hak sahipleri kura ile belirlenecektir. Kura sonucu bu kategoriden hak sahibi olamayan başvuru sahipleri diğer alıcılar kategorisindeki başvuru sahipleri ile birlikte tekrar kuraya tabi tutulacaktır.

Emekli vatandaşlarımıza konut sayısının %25’i kadar kontenjan ayrılacak ve hak sahipleri kura ile belirlenecektir.

Diğer başvuru sahipleri, İdaremiz genel uygulamalarında olduğu üzere başvuru sayısına göre gerektiği takdirde kura ile belirlenecektir.

Kura çekim işlemleri belirlenen kategori önceliğine göre gerçekleştirilecektir.

Örneğin;
*Şehit Aileleri, Harp ve Vazife Malulleri ile Dul ve Yetimlerin konutları,
*Engelli Vatandaşlarımızın konut Alma hakkı ve konut belirleme kurası
*Emekli Vatandaşlarımızın Konut Alma Hakkı ve Konut Belirleme kurası,
*Diğer başvuru sahiplerinin Konut Alma Hakkı ve Konut Belirleme kurası

Sözleşme İmzalama Aşamasında İbraz Edilecek Belgeler

  1. Başvurulan projenin bulunduğu il nüfusuna kayıtlı olanların kimlik ibrazı, kayıtlı olmayanlar için Nüfus Müdürlüklerinden alınacak son 1 (bir) yıldır projenin yer aldığı ilde ikamet ettiğini gösterir belge. (Şehit Aileleri, Harp ve Vazife Malulleri ile Dul ve Yetimleri kategorisinde başvuranlar 3 (üç ) yıl ikamet ettiğini kanıtlayacak belgeyi) ibraz edecektir.
  2. Hane halkı gelirinin en fazla net 10.000 olduğunu (İstanbul için 11.500 TL) kanıtlayan gelir belgeleri,
    Başvuru sahibi evli ise kendisi ve eşinden çalışan varsa kendisinin ve eşinin ayrı ayrı gelirini kanıtlayan belgeler (tabi olarak çalıştıkları sosyal güvenlik kurumlarından çalıştığına dair alınan belgeler ile maaş bordroları, maaş belgeleri, vb.)

Başvuru sahibi veya eşinden herhangi biri çalışmıyorsa Sosyal Güvenlik Kurumundan çalışmadığına dair belgeleri,

Başvuru sahibi emekli ise, Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan maaş dökümü veya emekli maaşının yatırıldığı banka hesap ekstresi.

Gerekli görüldüğünde ek belge istenebilecektir.


KATEGORİDE EVRAK İBRAZ EDEREK HAK SAHİBİ OLANLARDAN TOPLU KONUT FONUNDAN ŞEHİT AİLELERİ, HARP VE VAZİFE MALULLERİ İLE DUL VE YETİMLERİNE AÇILACAK FAİZSİZ KONUT KREDİSİNDEN YARARLANMAK İSTENMESİ DURUMUNDA SÖZLEŞME İMZALAMA İŞLEMLERİ;

Aracı Bankanın T.C. Ziraat Bankası A.Ş. olması halinde;
İlan edilen tarihler arasında kura ile belirlenen konuta ilişkin “Konut Tahsis Belgesi”ni ilgili Banka Şubesinden temin edecektir. Hak sahibine ilişkin bilgiler ile “Konut Tahsis Belgesi”, ilgili Temerküz Banka şubesi tarafından T.C. Ziraat Bankası A.Ş. Genel Müdürlüğüne ulaştırılacaktır.

T.C. Ziraat Bankası A.Ş. Genel Müdürlüğü hak sahibine ilişkin kredi talebini Toplu Konut İdaresi Başkanlığına iletecek ve açılacak olan kredi tutarı konut bedelinden mahsup edilecektir. Bakiye borç kalması durumunda satış sözleşmesi hükümleri uygulanacaktır. Ancak, seçilen konutun bedelinin kredi tutarından düşük olması durumunda; satış bedeli dışında kalan masraflar ve vergiler dikkate alınarak kredi ödemesi yapılır ve bu miktar kredi tutarını geçemez.

Aracı Bankanın T.C. Ziraat Bankası A.Ş. dışında başka bir banka olması halinde;
İlan edilen tarihler arasında ilgili Banka şubesinden alacakları “Konut Tahsis Belgesi” ile birlikte T.C. Ziraat Bankası A.Ş. Şubesine başvuracaktır. Başvurular T.C. Ziraat Bankası A.Ş. Şubesi tarafından T.C. Ziraat Bankası A.Ş. Bireysel Krediler Daire Başkanlığı’na iletilecektir.

T.C. Ziraat Bankası A.Ş. tarafından İdaremizden talep edilen kredi tutarları konut satışına aracılık eden Banka şubesinde hak sahipleri adına açılan hesaba aktarılacaktır. Aktarılacak olan kredi tutarı konut bedelinden mahsup edilir. Bakiye borç kalması durumunda satış sözleşmesi hükümleri uygulanacaktır. Ancak, seçilen konutun bedelinin kredi tutarından düşük olması durumunda; satış bedeli dışında kalan masraflar ve vergiler dikkate alınarak kredi ödemesi yapılır ve bu miktar kredi tutarını geçemez.

EVRAK İBRAZ EDEREK HAK SAHİBİ OLAN VE TOPLU KONUT FONUNDAN ŞEHİT AİLELERİNE, HARP VE VAZİFE MALULLERİ İLE DUL VE YETİMLERİNE AÇILACAK FAİZSİZ KONUT KREDİSİNİ KULLANMAKSIZIN 1. KATEGORİDE SÖZLEŞME İMZALANMAK İSTENMESİ DURUMUNDA SÖZLEŞME İMZALAMA İŞLEMLERİ;

İdaremizce ilan edilecek tarihler arasında, kura ile belirlenen konuta ilişkin peşinat bedelini yatırarak sözleşme imzalayacaklardır.

Söz konusu kişilere bu satış kampanyasından bir defaya mahsus olmak üzere konut satışı yapılacaktır.

Konutlar, %10 peşin 240 ay vadeli sabit taksit ödemeli ve taksit başlangıçları konut teslimlerini takip eden ay itibariyle başlayacak şekilde satılacaktır.

Oturma Koşulu ve Devir İşlemleri;
Alt gelir grubu projelerinde hak sahibi olup sözleşme imzalayanlar konutlarını borçları bitene kadar devredemeyeceklerdir.

Ayrıca, sözleşme imzalanan konut için borç bitene kadar, alıcının veya ailesi için ikamet koşulu aranacak olup, alıcının, kendisinin, eşinin veya çocuklarının söz konusu konutta ikamet etmediklerinin tespit edilmesi halinde sözleşmeleri feshedilecektir.

Gerçeğe aykırı beyanda bulunulması halinde, kurada hak sahibi olanların konut alma hakları iptal edilecektir. Sözleşme imzalanmış ise sözleşmeleri feshedilerek gerekli hallerde ödenen peşinat tutarları irat kaydedilecek ve ödenen taksit tutarları masraflar tahsil edildikten sonra faizsiz olarak iade edilecektir.